TUE APR 27 '10 | ILSE FRECHMARILYN, EEN LOTENVERKOOPSTER OP CURAçAODOCUMENT NEDERLAND / "Marilyn, zoals ‘Marilyn Monroe," zegt ze tegen me, "zo schrijf je mijn naam." Marilyn zit in de schaduw van de kofferbak, naast haar auto, langs de kant van de snelweg. Auto’s razen voorbij en toeteren. Af en toe stopt er een auto. "Dat is een klant van me. Dat is iemand die me uitscheldt als ze niet wint." Lachend loopt ze er naar toe. Ze maken een praatje en na een minuut of vijf rijd de klant al toeterend weer weg.
Ik zeg je
Marilyn draait zich lachend om, ze zegt terwijl ze naar haar inklapstoeltje terugloopt: "De vorige keer heeft ze drie loten gekocht en toen won ze drie keer! Vijftien gulden per lot. Nu wil ze weer winnen zegt ze. Maar weet je, ik word nooit boos op klanten, ik zeg dan gewoon dat ze natuurlijk wéér gaat winnen, want ik ga niet boos worden als mensen mij iets zeggen, snap je? Ik zeg ze gewoon wat ze willen horen." Op mijn vraag of Curaçao veranderd is in de loop der jaren, antwoordt ze dat de mensen minder aardig zijn geworden, minder behulpzaam ook. "Ik doe dit werk al 17 jaar. Mijn moeder en haar moeder verkochten ook loten. Het was mijn moeders idee dat ik het ook zou gaan doen. Ik zeg je, mijn kinderen studeren allebei in Nederland en zodra zij klaar zijn met hun studie en werk vinden, kan ik er mee stoppen." Gaan ze dan voor u zorgen? vroeg ik. "Precies, zo is het," zegt ze gedecideerd.
Beduusd
Ze vervolgt: "Het is ook gevaarlijk geworden, vroeger zat ik hier tot ’s avonds laat. Tegenwoordig niet, hoe eerder ik naar huis kan hoe beter. Ik zit hier liever niet te lang in het donker, want ’s avonds is het te lang stil tussen de ene en de andere auto. De kans op beroving is groot." , Marilyn heeft vele vaste klanten waardoor ze zeker is gesteld van een maandelijkse afname van loten. Het blijkt dat elke klant die ze heeft, zijn eigen geloof heeft omtrent het kiezen van de lotnummers. Vermakelijk reageert Marilyn wanneer ik haar vraag hoe het zit met dat bijgeloof hier. "Ze komen met allerlei theorieën. Ooit had ik er zelfs eentje die kwam met een pendel om te zien welke lot ze moest kopen." Ze lacht er nog steeds schuddebuikend om. "Maar ik zeg niets, het kan me niet schelen. Als ze maar loten kopen, dan heb ik mijn geld weer verdiend, hahaha!" Ik vraag haar of ze ooit weleens zelf geld heeft gewonnen, terwijl er net een auto komt aanrijden. Ze staat op. Een lichte grijns verschijnt op haar gezicht: "Jawel, ik heb ooit 40.000 gulden gewonnen" en relaxed loopt ze op de auto toe die inmiddels stilstaat. Geloof me, nonchalanter kon het niet klinken. Beduusd heb ik het nakijken.
*Je kunt een lot van 35 Gulden in 10 loten opdelen. Er zijn klanten die zo'n heel lot kopen, maar er zijn er evenveel die één-tiende lot kopen. De loterij wordt aan het einde van de maand gehouden, dan krijgt iedereen zijn salaris overgemaakt en dat zijn de gouden dagen voor de vele lotverkopers. Er doen evenveel mannen als vrouwen aan mee. Marilyn heeft zelfs iemand uit de regering als klant gehad die werd voorgereden door agenten op motoren. "Heel chique."
* Het verkopen van loten was vroeger illegaal op het eiland, maar
wordt sinds de jaren '80 officieel gedoogd door de overheid, die
sindsdien de loten belast. Ook zijn er verschillende agentschappen, zoals 'Joe Black' en een aantal anderen, die elke dag loten verkopen. De losse verkoop neemt een spurt vlak voor de trekking aan het einde
van de maand.